Brandwonden en de Mont Ventoux: herstel, veerkracht en veilig fietsen

De Mont Ventoux is voor brandwondenpatiënten niet alleen een zware berg, maar ook een symbool van herstel, zelfvertrouwen en opnieuw deelnemen aan het leven. In de week van 17 juni rijden tien Belgen met hun op maat gemaakte fiets de Mont Ventoux op. 26 kilometer vechten tegen de berg. De tien zijn allemaal brandwondenpatiënten, zonder noemenswaardige fietservaring en speciaal geselecteerd en begeleid door de Stichting Brandwonden.

“Om de wereld te tonen wat we kunnen.” En om diezelfde wereld te laten weten dat patiënten met brandwonden nog te veel in het hoekje zitten waar het Riziv hen niet vindt. Davy Verroken (37) is er in geslaagd om met negen andere brandwondenpatiënten de Mont Ventoux op te fietsen.

De Mont Ventoux als uitdaging voor brandwondenpatiënten

Davy Verroken (37) raakte in 2015 geleden bij een werkongeval aan een hoogspanningscabine zwaar verbrand. Vier jaar en bijna twintig operaties later is de revalidatie ver gevorderd, maar zijn strijd gaat verder. In juni fietst hij samen met negen andere brandwondenpatiënten de Mont Ventoux op.

Dat deden ze met de Stichting Brandwonden om aandacht te vragen voor de problematiek waarbij brandwondenslachtoffers op weinig tot geen tegemoetkoming van het Riziv en de ziekenfondsen kunnen rekenen. Als statement én om lotgenoten te steunen bij wie het RIZIV niet of nauwelijks tussenkomt.

Stichting Brandwonden organiseert haar tweede editie van de Mont Ventoux actie, in 2023/2024, ten voordele van de brandwondenzaak en 15 slachtoffers die willen deelnemen aan een sportieve activiteit die zowel hun fysieke als mentale gezondheid ten goede komt.

Dit initiatief bestaat uit twee fasen: een fysieke voorbereiding van de deelnemers gedurende een jaar met de hulp van "buddy's" en een toegewijd team; en, in juni 2024, de fietstocht op de Mont Ventoux. De eerste editie was een groot succes, waardoor we de steun van Koningin Mathilde hebben gekregen.

Deze actie schept inderdaad een sterke sociale band, versterkt het zelfvertrouwen van de slachtoffers, is goed voor hun gezondheid en maakt hun geest vrij. Stichting Brandwonden voorziet de deelnemers van fietsmateriaal (aangepast aan alle profielen en handicaps), accommodatie, reizen, personeel en voeding zodat iedereen dezelfde kans op succes heeft!

Een sportieve prestatie met een sociale betekenis

‘Cycle2Live Again' is een WeCare-fondsenwervingsproject van delaware ter ondersteuning van de Stichting Brandwonden. "We organiseren 3 sportieve evenementen in 3 Belgische regio's op 3 verschillende data".

Met dit fondsenwervingsinitiatief willen we slachtoffers van brandwonden (en hun families) helpen hun plek in de samenleving terug te vinden. Elk van de 15 slachtoffers van brandwonden zal de 26,7 km van de beroemde beklimming van de Mont Ventoux beklimmen, wat resulteert in 400 km in totaal.

Er worden 3 sportieve evenementen georganiseerd voor alle medewerkers van delaware en hun klantencontacten, hun families en vrienden. Bij de begeleide ritten wijzen gidsen u op een beveiligde manier de weg. Fietsondersteuning is voorzien bij technische problemen.

Een groep zal niet groter zijn dan 25 personen. Er is een extra verzekering voorzien voor fietsers, motorrijders hebben hun eigen verzekering. Voor alle kinderen is er een speciaal aandenken voorzien.

Leven na ernstige brandwonden

Veel mensen die brandwonden oplopen, moeten niet alleen lichamelijk herstellen, maar ook leren omgaan met littekens, onzekerheid, pijn en veranderde mogelijkheden. "Er is leven is na het ongeval. Je kan een gelukkig leven leiden met brandwonden. Het is een lange weg, maar je mag de moed niet laten zakken."

Pascale reed op een fiets toen een vrachtwagen haar aanreed en haar rechterbeen en bekken verpletterde. "Ik dank het verplegende personeel oprecht voor hun aanmoedigingen en vrijgevigheid van hart. Zonder al deze mensen zou ik niet de kracht hebben gehad om deze lange nachtmerrie te verwerken."

"Bij het ontwaken was ik volledig verlamd. Ik kon niet meer zelfstandig ademhalen, slikken, spreken. Alles heb ik volledig opnieuw moeten leren." Marc liep ernstige brandwonden op aan handen en benen door een gasontploffing op zijn werk.

"Het proces duurt lang, je moet respect hebben voor tijd en voor je lichaam." Joelle een kookpot vatte vuur, viel en kwam op haar benen terecht. "Mentale kracht helpt om de pijn te relativeren. Dat vereist veel wilskracht en geduld." Florent kreeg te kampen met necrotiserende fasciitis.

"Ik blijf niet bij de pakken zitten en richt me op de positieve dingen in het leven. De brandwonden zullen voor altijd deel uitmaken van mijn leven, maar dat belemmert me niet om vooruit te kijken en gelukkig te zijn." Alexander kwam in een vuurzee terecht bij het ruimen van een silo.

De verschillende oorzaken van brandwonden

Brandwonden ontstaan in uiteenlopende omstandigheden: door vuur, hete vloeistoffen, ontploffingen, elektriciteit, chemische stoffen of ernstige ongevallen. Yvonne raakte verbrand door een kaars toen ze 5 jaar oud was. "Omdat ik geraakt ben in mijn vrouwelijkheid, was het als jong meisje niet gemakkelijk, maar ik heb mezelf nooit verstopt."

Daniel raakte verbrand terwijl hij methanol in het open vuur goot. "Tijdens de kuurbehandeling ontmoette ik een andere patiënt, Solange. Het was liefde op het eerste gezicht. Na de grapjes ontstond er liefde."

Enver raakte verbrand in 2011 bij het doorsnijden van een elektriciteitsdraad. "Onze familie is nu nog hechter. Ik heb geluk dat ik nog leef en dat ik mijn ogen nog heb, ook al zijn ze geraakt."

Kevin stootte in 2010 bij graafwerken op een gasleiding waardoor een ontploffing plaatsvond. Alexander & Valerie Door een stofexplosie bij het ruimen van een silo kwam Alexander (30) terecht in een vuurzee, waarin één van zijn collega’s het leven liet.

"Het is een wonder dat ik nog leef en nog zowat alles kan doen. Ik behelp me zo goed als ik kan." "Ik maakte verschillende fases door: schaamte, ontkenning, frustratie … en ten slotte de aanvaarding."

Marc liep ernstige brandwonden op aan handen en benen door een gasontploffing op zijn werk. Een lpg-lek in de garage waar Adnan (43) werkte, veroorzaakte een ontploffing. Yasr De motor van Yasr (38) vatte vuur toen hij aangereden werd door een wagen die een parking verliet.

Matou Liep brandwonden op door een gasontploffing in huis. Alycia Haar kookpot vatte vuur tijdens het koken. Cindy Raakte verbrand bij het aanmaken van de kachel.

Laetitia, Antoine en Alex waren te gast op een barbecue waar ze verrast werden door een grote steekvlam. Gaël en Tania Door een vuurwerkstokje stond de kerstboom van Gaël en Tania in een mum van tijd in lichterlaaie.

Sylvia raakte verbrand door het kokend water van een overvolle elektrische waterkoker. Joelle een kookpot vatte vuur, viel en kwam op haar benen terecht. Ragna Overleefde een zuuraanval.

Jérôme (22) werd geëlektrocuteerd in een hoogspanningscabine. Hij werd geraakt door een lading met een kracht die 22 keer groter is dan de dodelijke. François kwam tijdens een parachutesprong op hoogspanningskabels terecht.

Psychologische verwerking en opnieuw vertrouwen krijgen

Naast de lichamelijke gevolgen hebben brandwonden vaak een grote invloed op het zelfbeeld en het contact met anderen. "Na een tijd had ik de moed om buiten te komen. Nu heb ik geen schrik meer van de blik van anderen. Ik ben fier op mijn lichaam en zie mijn brandwonden als tatoeages."

"Mijn kracht ligt in mijn zwakte en ik hoop zo een inspiratiebron te zijn voor anderen. Ik kijk nu anders naar het leven en de dingen. Vroeger was ik erg gefocust op het uiterlijk, nu weet ik dat de echte persoon vanbinnen zit."

"Zelfs met een handicap is niets onmogelijk. Wilskracht en levenslust … en je kan bergen verzetten." Sylvia raakte verbrand door het kokend water van een overvolle elektrische waterkoker.

"Ik heb het overleefd. Dit is een tweede kans. Het dient tot niets van te blijven jammeren." Ben Salem raakte ernstig verbrand bij de ontploffing van een fles butaangas.

"Het geloof en de wil om bij mijn familie te zijn, heeft mij de kracht gegeven om te overleven en door te gaan." Jérôme (22) werd geëlektrocuteerd in een hoogspanningscabine.

"Ik ga naar de film en de fitness. Ik ben op zoek naar een manier om terug betekenis aan mijn leven te geven. Misschien door mijn persoonlijk verhaal te vertellen aan andere lotgenoten." Jaana raakte ernstig verbrand tijdens de aanslagen van 22 maart 2016.

"Op het podium staan, je verhaal delen, sympathie en steun krijgen van de hele ploeg en het publiek werkt helend." Matou liep brandwonden op door een gasontploffing in huis.

"Ik startte met tatoeëren en wil graag mensen met littekens helpen en raadgeven bij camouflage en het plaatsen van tatoeages." Yann, Brecht, Jan, Johnny & Michiel speelden mee in Mozarts opera De Toverfluit in de Munt.

Lotgenotencontact en ondersteuning

Contact met andere brandwondenpatiënten kan helpen om opnieuw vertrouwen te krijgen en de verschillende fases van het herstel te herkennen. "De kuurweek van Stichting Brandwonden in Spa heeft mij veranderd. Ik kwam wenend binnen, maar door het contact met andere brandwondenpatiënten, de steun en moed die zij en het team me gaven, ging ik er als een nieuwe persoon buiten."

"Het kuurkamp in Spa betekende een mentale ommekeer voor ons. We ontmoetten lotgenoten, zagen de verschillende fases, werden fantastisch begeleid en geholpen. Nu zitten we in een nieuw stadium."

"De Stichting Brandwonden is voor mij een waar moreel onthaalpunt dat me hulp en hoop biedt voor het leven na het ongeval. Ik zet mijn leven verder met nog meer kracht en overtuiging."

"Ik houd de moreel hoog. Ik weet maar al te goed dat ik dat kan door de fantastische zorgen die ik krijg van mijn echtgenote, familie en vrienden. Ik maak me niet meer druk in futiliteiten."

"We proberen er altijd voor elkaar te zijn en ons te concentreren op de belangrijke dingen in het leven. Doordat we het ongeluk samen meemaakten, begrijpen we elkaar. Het heeft ons zelfs sterker gemaakt als koppel."

"Voor mij en mijn dochtertje Maylie heeft het leven het van de dood gewonnen." Clémentine werd het slachtoffer van een agressieaanval. "Ik ben iedereen die mij geholpen heeft eeuwig dankbaar."

De Mont Ventoux als fysieke en mentale test

De Mont Ventoux is een geliefde bestemming voor wielrenners, maar de berg vraagt een zorgvuldige voorbereiding. Vanuit Buis les Baronnies kan je prachtige wielertochten rijden. Vele van deze staan beschreven op de site De Kale Berg, inclusief de gps-tracks om het verdwalen lastiger te maken.

In deze omgeving is het heel eenvoudig tochten te maken met veel hoogtemeters, maar het is ook wel mogelijk om iets minder heftige rondes uit te zetten. De cols in de omgeving gaan grofweg van 450 tot 1300 meter de lucht in, met natuurlijk de Mont Ventoux als klapper van 1912m.

In een tocht van 100km maak je snel 2000hm en gedurende de tochten passeer je veel onbekendere cols die zeer de moeite waard en absoluut niet te onderschatten zijn.

Mooi aan deze omgeving is de relatieve rust. Draai van de hoofdweg de secundaire wegen op en de verkeersdrukte neemt enorm snel af. Je passeert veelal idyllische plaatsjes die tegen rotswanden geplakt zijn of je komt kilometers lang gewoon niemand tegen, om vervolgens een groep van 20 fietsers van een lokaal fietsclubje uit België in te halen.

Naast de bekende cols zijn er veel minder goed gedocumenteerde. Reden hiervoor is vaak dat de wegen te smal zijn of juist net wat slechter zijn en daardoor niet bij het grote publiek bekend zijn. De kleintjes zijn wel veel rustiger en vele zijn minstens zo mooi en zwaar.

De drie beklimmingen van de Mont Ventoux

Na een aantal tochten van rond de 100km werd het toch wel tijd om de Mont Ventoux te beklimmen. Vanaf de camping was een route uitgestippeld van 109km met de beklimming vanaf Sault. Volgens velen de sissy kant, maar wel de mooiste qua natuur en genieten.

Hoewel het toch al erg genieten is in deze omgeving, wil ik mijzelf toch nog gaan testen. Alle drie opgangen van de Mont Ventoux op in één dag leek wel een mooie uitdaging. Conditie-technisch gezien moest dat lukken, zwaar wordt het toch wel, maar dat is juist wat het aantrekkelijk maakt.

Naast het fysieke element is het mentale aspect ook een uitdaging. Elke aankomst op de top is er de mogelijkheid om de handdoek in de ring te gooien en met hangende pootjes terug te keren.

De beklimming vanuit Malaucène begint zwaar en vraagt om een gelijkmatig ritme. Door het gebrek aan warmfietsen is het de eerste km's vanaf Malaucène nog even zoeken naar het juiste ritme, zeker gezien het zware begin van deze klim.

Als het ritme is gevonden, gaat het eigenlijk wel lekker en probeer mijzelf vooral niet op te blazen of onnodig energie te verspillen. Hierdoor kom ik in een prettige cadans en de km's "vliegen" voorbij in het vroege ochtendgloren.

Eenmaal in dit ritme is het niet nuttig om het tempo aan te passen. Versnellen kost te veel energie en veel langzamer hoeft eigenlijk ook niet. Ondanks het vroege tijdstip doemt er regelmatig een "target" op dat perfect als mikpunt dient.

Tot 1450 meter hoog is het zicht nog goed, maar naarmate de top dichterbij komt neemt ook het zicht zeer snel af. Drie kilometer voor de top is er maximaal 50m zicht en doet de berg zijn naam eer aan.

Het waait hard en de fikse windstoten maken het niet makkelijker. De bochten zijn pas op het laatste moment zichtbaar en het beetje parcourskennis dat ik heb is nu echt wel een voordeel, alsmede de gps met de route.

Je zou van het zeer slechte zicht en de beklemmende omgeving makkelijk gedesoriënteerd kunnen raken! Al snel bereik ik de top, waar het winkeltje gesloten is en een enkeling zich inpakt voor de afdaling.

Het is slechts 8 graden met een gevoelstemperatuur van onder het vriespunt. Het windjack is dit keer geen overbodige luxe en de afdaling naar Bedoin wordt ingezet.

Weersomstandigheden en veiligheid op de berg

De omstandigheden op de Mont Ventoux kunnen sterk veranderen naarmate de hoogte toeneemt. Kijkend naar boven is al snel te zien dat de top niet helemaal schoon gaat zijn. Er hangt nog veel bewolking en de zon verdwijnt dan ook snel.

Heerlijk voor mij, aangezien ik goed in regen en kou kan fietsen. Het zwaarste middengedeelte gaat redelijk soepel, maar het begint ondertussen wel fris te worden.

Ik houd nog een paar tandjes van mijn cassette als reserve en dat geeft genoeg zelfvertrouwen voor de rest van de dag. De wind doet de vangrail klapperen en in de mist zie ik weinig punten meer om op te focussen.

De concentratie moet er 100% bij zijn en dan is het door de windvlagen nog steeds lastig om het spoor helemaal recht te houden. Gezien de weersomstandigheden boven zullen velen de klim vroegtijdig beëindigen.

In de aanrijroute viel het wederom op hoeveel wielrenners hier met de auto naar toe gaan, om vervolgens alleen de beklimming te doen en geen ronde te fietsen. Een gemiste kans voor hen die de schoonheid en de geuren van de omgeving hierdoor niet vanaf de fiets beleven.

Een ongeval tijdens de afdaling

Na de afdaling richting Bedoin gebeurde een ongeval. Als snel daal ik door het bos af totdat ik een bocht inga waar het zicht niet goed is. De snelheid is matig en als ik de bocht doorkijk zie ik een Nederlandse auto op mijn weghelft op mij afkomen.

De auto is op dat moment een aantal fietsers aan het inhalen en ik kan dan geen kant op. Een ongeluk lijkt onvermijdelijk en uiteindelijk crash ik aan de zijkant voorin tegen de auto.

Vanaf dat moment kan ik weinig actiefs vertellen. Omstanders hebben mij prima geholpen en van de situatie rond mij heb ik weinig meegekregen. Al snel hebben de automobilisten 112 gebeld en dan wordt het wachten totdat de ambulance arriveert.

De gendarmerie is snel ter plaatse maar is niet echt actief. Het verkeer lijken ze prima te vinden en informatie over de toedracht niet belangrijk. De tijd verstrijkt en ondertussen koel ik aardig af.

Op dat moment wordt er een reddingsdeken over mij heen gelegd en dit brengt mij erg snel weer op temperatuur. Een dergelijke reddingsdeken is een absolute aanrader om in de auto te hebben liggen.

Na een half uurtje arriveert de ambulance van de pompier. Deze heeft mij naar het ziekenhuis gebracht, waar gelukkig alleen maar cosmetische schade wordt geconstateerd.

De onderarm en heup moeten gehecht worden, maar verder worden er in eerste instantie geen breuken, geen straateczeem of ander naar letsel gevonden. Een meevaller, hoewel dit natuurlijk al ruim voldoende is.

Medische hulp en voorbereiding

Op de spoedeisende hulp werd al snel duidelijk dat ik niet de enige ben die wat overkomt op de Mont Ventoux. Dagelijks worden meerdere slachtoffers binnen gebracht, al dan niet door overschatting, noodlot of andere oorzaken.

Na het nodige schoonmaakwerk, kunnen de wonden gehecht worden en kan ik weer naar de camping. Al met al ben je dan meer dan 5 uur verder.

Zelf heb ik altijd een geplastificeerd kopietje van mijn paspoort, zorgpas en belangrijkste telefoonnummers bij me. Dit werkte blijkbaar perfect aangezien er zowel door de gendarmerie als in het ziekenhuis niet meer naar gegevens werd gevraagd.

Helemaal super dat de betrokken inzittenden van de auto naar het ziekenhuis kwamen; het is toch een buitenlands ziekenhuis. Na ontslag uit het ziekenhuis ben ik door hen naar de auto gebracht en vervolgens ook door hen naar de camping gereden.

Door de medicatie en verwondingen hebben wij besloten direct naar Nederland terug te keren. Zon en zwemmen waren niet meer toegestaan. Bij thuiskomst direct de huisarts bezocht ter controle, wat ook vanuit het ziekenhuis was aangegeven.

Hoewel ik niet het idee heb veel gemist te hebben in het ziekenhuis, vond ik het wel prettig om alles nog eens in het Nederlands door te spreken. De materiële schade is ook inzichtelijk gemaakt, geheel "onbelangrijk", maar dat moet toch ook afgehandeld worden.

Brandgevaar rond de Mont Ventoux

Door de bosbranden in het zuiden van Europa krijgen Belgische vakantie-uitbaters in Frankrijk en Spanje steeds meer ongeruste vragen van toeristen, zelfs wanneer hun verblijf honderden kilometers van een grote brandhaard verwijderd ligt.

Belgische uitbaters van vakantieverblijven in Spanje en Zuid-Frankrijk krijgen veel vragen van ongeruste toeristen, ook wanneer hun verblijf ver van de getroffen brandhaarden ligt. Dankzij preventie, snelle interventies en een goed georganiseerde brandweer blijven veel kleine branden beperkt en kunnen veel vakantiebestemmingen gewoon doorgaan.

In Zuid-Frankrijk merkt ook Kathelijne Van Deun van Ventoux Immo Provence dezelfde ongerustheid op. Haar bedrijf verhuurt een 120-tal vakantiehuizen rond de Mont Ventoux.

"Mensen zien 'Zuid-Frankrijk', of zelfs 'Zuid-Europa', als één geheel. Terwijl de situatie enorm verschilt van streek tot streek." De Mont Ventoux is een geliefde vakantieplek voor veel Belgen.

Hoewel beide uitbaters ver van de grote brandhaarden wonen, ontsnappen ook zij niet aan de gevolgen van de droge zomers. Kleine natuurbranden en bermbranden komen in hun omgeving geregeld voor.

Vorige week brak op amper 200 meter van de woning van Kathelijne Van Deun nog een natuurbrandje uit. Een blushelikopter schoot meteen ter hulp. "De brand bleef beperkt tot ongeveer 1.000 vierkante meter dor gras."

"Er zijn bluswagens, helikopters, drones die voortdurend toezicht houden en overal liggen waterbekkens waar blusvliegtuigen meteen kunnen bijtanken. Dankzij die snelle interventie blijft een klein brandje ook een klein brandje."

Brandpreventie voor fietsers en toeristen

Ook in de streek rond Casa Mijo ontstaan elk jaar kleine brandhaarden. "Vaak zijn dat bermbrandjes", vertelt Stroobants. "Een sigarettenpeuk, een glazen flesje of afval langs de weg kan al voldoende zijn."

Daarom zetten gemeenten sterk in op brandpreventie. "Bermen worden vrijgemaakt van onkruid zodat vuur zich minder snel kan verspreiden. En ook bewoners worden aangemoedigd om hun terrein te onderhouden."

Al ontbreekt dat bewustzijn vaak nog bij toeristen. "Het is heel warm, kurkdroog en vaak ook winderig. Dat zijn ideale omstandigheden voor branden", zegt Van Deun. "Maar veel toeristen weten niet wat ze dan wel en niet mogen doen."

In Frankrijk geldt vandaag in 30 departementen code oranje voor brandgevaar. Barbecuen is dan strikt verboden, net als alle toestellen die vonken kunnen maken zoals bosmaaiers of slijpmachines.

Lokale autoriteiten kunnen er ook voor kiezen om tijdelijk wandelpaden, bossen of natuurgebieden af te sluiten voor mensen én voertuigen. Want zelfs een auto parkeren in dor, hoog gras kan zorgen voor brandgevaar.

"Heel vaak zijn het kleine menselijke fouten die een grote brand doen ontstaan", zegt Stroobants. "Het is daarom extra belangrijk om voorzichtig te zijn, en goed na te denken wat je doet."

Wie binnenkort een reis gepland heeft naar Zuid-Europa en zich zorgen maakt om lokale bosbranden, kan actieve brandhaarden raadplegen via het Europese informatieplatform EFFIS. Lokaal risico op brand is te checken op de website van de Spaanse civiele bescherming of de Franse website van Météo des forêts.

Veerkracht als verbindende kracht

De ervaringen van brandwondenpatiënten laten zien dat herstel niet uitsluitend draait om genezing, maar ook om opnieuw betekenis, verbondenheid en vertrouwen te vinden. "Onze familie is nu nog hechter. Ik heb geluk dat ik nog leef en dat ik mijn ogen nog heb, ook al zijn ze geraakt."

"Ik ben iedereen die mij geholpen heeft eeuwig dankbaar. Voor mij en mijn dochtertje Maylie heeft het leven het van de dood gewonnen." Clémentine werd het slachtoffer van een agressieaanval.

"Het geloof en de wil om bij mijn familie te zijn, heeft mij de kracht gegeven om te overleven en door te gaan." Jérôme (22) werd geëlektrocuteerd in een hoogspanningscabine.

"De brandwonden zullen voor altijd deel uitmaken van mijn leven, maar dat belemmert me niet om vooruit te kijken en gelukkig te zijn." Alexander kwam in een vuurzee terecht bij het ruimen van een silo.

"Er is leven is na het ongeval. Je kan een gelukkig leven leiden met brandwonden. Het is een lange weg, maar je mag de moed niet laten zakken."

tags: #brandwonden #mont #ventoux